Iris' Garden Ecology

Blog. Want een betere wereld begint in de eigen tuin!

Composteren, deel 3: Zo doe ik het (makkelijk en goedkoop)

Afbeelding

Compost is een goede meststof en bodemverbeteraar. En u kunt dit makkelijk in uw eigen tuin maken; het bespaart geld en u kunt een groot deel van uw keukenafval toch nog nuttig gebruiken. Bovendien hoeft het niet moeilijk, stinkend, duur of ruimtevretend te zijn. En u hoeft ook geen jaren te wachten tot het klaar is.

In dit deel wil ik u graag de manier uitleggen waarop ik composteer, zodat u makkelijk en goedkoop zelf een composthoop kunt starten en onderhouden.

Ik heb veel geëxperimenteerd met opstellingen in mijn tuin. Ik heb meerdere pogingen gedaan voordat het goed lukte. Dat terwijl ik voor mijn werk bezig was met optimalisatie van en onderzoek naar industrieel composteren. Dat maakte het nog meer frustrerend; als ik er ondanks mijn kennis en ervaring al moeite mee heb, hoe lastig en teleurstellend moet het dan wel niet zijn voor iemand die er verder niets van weet? Maar ik had een groot voordeel: ik kan aan het materiaal zien wat er precies niet goed gaat. Zo ben ik na experimenteren tot een ontwerp gekomen, waarmee mijn compost snel klaar is (in warme perioden is mijn GFT-afval in 3 maanden compost geworden) en waar ik weinig werk aan heb. Bovendien hoefde ik geen dure spullen te kopen. Deze manier beschrijf ik hieronder.

Benodigdheden

De basis is een toren van klapkratten, zoals te zien is op de foto. Het aantal klapkratten is afhankelijk van de hoeveelheid afval; ik heb het kleine soort gebruikt en begon met 4, later heb ik er nog een bijgekocht. Het is handig dat als er eentje even niet gebruikt wordt, deze opgevouwen kan worden.

Vervolgens moet over de klapkratten een dakje komen, liefst iets dat bovenkant en een deel van de zijkanten dicht houdt. Ik had nog een compostvat (zoals te zien op de foto) waarvan ik het zonde vond om die weg te doen, dus heb ik die over de kratten gezet. Een vuilniszak zou ook kunnen, alleen het toevoegen van vers materiaal is dan lastiger. Of een zelfgemaakt kastje, zodat de composthoop ook aan het zicht wordt onttrokken. De onderkant moet open zijn en er moet ruimte zijn langs de zijkanten van de kratten, zodat luchttrek kan plaatsvinden.

 

Opstart

Afbeelding

Mijn systeem werkt als volgt (zie de figuur hierboven): het verse materiaal komt steeds bovenin. De krat wordt gevuld tot deze tot de rand vol zit, dan komt er een volgende (lege) bovenop, die ook weer gevuld wordt. Het verse materiaal zit dus altijd bovenin, het meest oude onderin. Via de zijkanten van de klapkratten kan nu verse lucht bij het materiaal komen. Warmte stijgt op, dus de warme lucht concentreert zich dankzij het dakje bovenin, waar ook het meest verse materiaal zit. Van het voorjaar tot de herfst geef ik ongeveer 1x per week de bovenste kratten water. In deze kratten is het composteringsproces vol aan de gang en op dat moment moet het nat blijven. De onderste twee geef ik geen water meer, want na het composteren moet het materiaal drogen. Mijn ervaring is dat het om deze reden bij de meeste tuincomposthopen fout gaat, zeker in een compostvat. Maar doordat bij mij de hoop in de onderste kratten het oudste is en het eromheen open, vindt hier de meeste luchttrek plaats en kan het materiaal hier goed drogen.

Hoelang het duurt voor de compost klaar is, hangt vooral af van de buitentemperatuur. In de winter zal er weinig gebeuren, maar tijdens warme periodes gaat het erg snel. De kleine hopen maken het makkelijker om het materiaal te mengen (hoewel ik dit vaak nalaat, maar nog steeds gaat het prima).

Compost is klaar

De compost is klaar als het zwarte aarde is geworden. Om dit te controleren zult u even in de krat moeten graven, want doordat de aarde naar beneden zakt zult u vooral takjes (grof langzaam verterend materiaal) bovenop zien liggen. Als ik mijn compost over mijn tuin verspreidt, gebruik ik vaak ook het grootste deel van de grove materialen; ze verteren vanzelf wel. De rest laat ik onderin de krat liggen wanneer ik deze weer bovenop de toren zet. Dit zorgt voor lucht in de bodem en bovendien bevatten deze delen al de benodigde bacterie- en schimmelsporen waardoor vers materiaal sneller verteerd wordt.

Teveel afval

Soms komt er teveel afval tegelijk vrij, waardoor dit niet allemaal in de toren past. Dit doe ik dan in een vuilniszak en laat dit een paar dagen staan. Het materiaal klinkt dan in, waardoor het minder ruimte inneemt. Daarna gooi ik het dan alsnog in de kratten. Handig is dat slakken zich vaak erg aangetrokken voelen tot het materiaal in zo’n plastic zak, dus haal ik die daarbij ook meteen weg.

‘On’dieren

Van slakken en mieren heb ik weinig last. Slakken zitten eigenlijk alleen in de bovenste verse bakken en als ik ze bewater kom ik ze tegen en kan ik ze gelijk weghalen. Het zijn er bij mij niet veel, meestal één of twee. Mieren kom ik verder niet tegen, want het verse materiaal blijft goed nat.

Ik hoop dat u mijn informatie nuttig heeft gevonden. Als u nog meer over compost, bodem en bemesting wilt weten, blijf dan mijn blog in de gaten houden want ik zal hier meer over gaan schrijven.

Advertenties

15 reacties op “Composteren, deel 3: Zo doe ik het (makkelijk en goedkoop)

  1. Pingback: Gemakkelijk composteren, deel 2: Wat is ervoor nodig? | Iris' Garden Ecology

  2. Pingback: Gemakkelijk composteren, deel 1: Wat is composteren en 18 voordelen van het zelf doen | Iris' Garden Ecology

  3. Pingback: Moestuin als aanvulling op pensioen? Misschien heeft Klijnsma wel een punt… | Iris' Garden Ecology

  4. Pingback: Permacultuur: water en wind (af)vangen | Iris' Garden Ecology

  5. Pingback: (geupdate) Permacultuur: water en wind (af)vangen | Iris' Garden Ecology

  6. Mel
    11 juli 2015

    Hoi iris, dank voor je uitleg. Ik heb deze toren dit voorjaar gemaakt van fruitkisten, geïnspireerd door deze site. Het werkt al goed!

  7. Pingback: Welke manier van GFT recycling past bij jou? [mini-gids met overzicht] | Iris' Garden Ecology

  8. Anja Vredegoor
    8 april 2017

    Moeten er geen compost wormen in?

    • Iris Veltman
      8 april 2017

      Nee hoor, alles wat ervoor nodig is komt vanzelf. Composteren is bovendien een schimmel- en bacteriegedomineert proces, dus dat heeft niet specifiek wormen nodig. Dat is iets anders dan ‘wormencompost’ oftewel vermiculture. In Composteren, deel 2 leg ik het hele verhaal uit.

  9. Anja Vredegoor
    9 april 2017

    Bedankt, weer iets geleerd😁 ik ga dit eens proberen.

  10. Sofia M Gaal
    10 april 2017

    Wat een goed idee! Dit is het zetje wat ik nodig had om zelf een composthoop te beginnen. Dank je wel!

  11. Anja Vredegoor
    17 september 2017

    Hoi Iris, heb ik het goed begrepen, dat de composttoren in herfst en winter buiten kan blijven, maar dat er dan alleen weinig gebeurd? En is eventuele vorst slecht voor de compost (in wording)?

    • Iris Veltman
      17 september 2017

      Hoi Anja, jahoor, dat kan geen kwaad. De activiteit van bacteriën en schimmels vermindert als de temperatuur niet optimaal meer voor ze is. Daardoor gaat de omzetting langzamer. Rond 0 graden zijn de meeste inactief (denk maar aan de koelkast). Als het te koud voor ze wordt om te overleven dan maken ze sporen aan die de slechte omstandigheden wel overleven. Zodra de omstandigheden dan weer geschikt zijn (dus in dit geval, als de temperatuur weer oploopt) worden die sporen afgebroken en zijn de organismen weer actief. Als je eten uit de koelkast haalt gebeurt hetzelfde. Kou kan dus geen kwaad voor de micro-organismen, het composteringsproces of de stoffen die omgezet moeten worden, het vertraagt het alleen. Enige is dat als je plastic bakken gebruikt, sommige na een paar jaar een beetje gaar worden van het buiten staan. Ik heb die van mij nog steeds in gebruik en de bakken verbuigen inmiddels een beetje en zijn minder sterk, maar nog prima werkbaar.

      • Anja
        18 september 2017

        Bedankt, Iris, komt goed uit dat het niet naar binnen hoeft😀

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Informatie

Dit bericht was geplaatst op 4 januari 2014 door in Bodem, bemesting, composteren, DIY's en getagd als , .
%d bloggers liken dit: